สุภาษิต บทที่ 1

สภษ. 1:1 ก 1พกษ.4:32; สภษ.10:1; 25:1; ผปก.12:9

สภษ. 1:1 1ก ภาษาเฮ็บรายคือ mishle (มิเชล) หมายถึง คำเปรียบเปรย, สุภาษิต, คำอุปมาเพื่อแสดงให้เห็นภาพของหลักความจริงโดยทั่วไป. หนังสือสุภาษิตคือการรวบรวมถ้อยคำของผู้มีสติปัญญา ซึ่งเน้นย้ำถึงสติปัญญาที่มนุษย์ได้รับจากพระเจ้าผ่านการติดต่อกับพระเจ้า อีกทั้งได้สอนว่ามนุษย์ควรประพฤติตนและก่อตั้งอุปนิสัยในการดำเนินชีวิตมนุษย์ของเขาอย่างไร. หนังสือสุภาษิตเป็นการรวบรวมบทประพันธ์ของกษัตริย์สององค์เป็นสำคัญ (ซะโลโมกับฮิศคียา) ซึ่งอยู่ในยุคของกฎบัญญัติ ดังนั้นหนังสือสุภาษิตจึงอาจถือว่าเป็นส่วนเสริมของกฎบัญญัติ. กฎบัญญัติเป็นภาพบรรยายของพระเจ้า; ดังนั้นกฎบัญญัติจึงเรียกร้องให้พลไพร่ของพระเจ้าถือรักษา เพื่อพวกเขาจะกลายเป็นสำเนาของพระเจ้า เพื่อให้พระองค์ได้รับการสำแดงออกและได้รับสง่าราศี (ดู อซด.20:1 คำอธิบาย 1). หนังสือสุภาษิตซึ่งเป็นส่วนเสริมของกฎบัญญัตินั้นชี้แนะผู้คนว่าจะประพฤติตนและเสริมสร้างตนเองขึ้นตามคุณลักษณะของพระเจ้า คือตามสิ่งที่พระเจ้าทรงเป็นได้อย่างไร.
ในฐานะที่เป็นส่วนหนึ่งในพระคำอันบริสุทธิ์ของพระเจ้าที่อยู่ในพระคัมภีร์ หนังสือสุภาษิตควรถูกพิจารณาว่าเป็นลมปราณของพระเจ้าที่ให้เราสูดรับ เพื่อเราจะได้รับการหล่อเลี้ยงแห่งชีวิตจากพระเจ้า (2ตธ.3:16). ดังนั้นเราควรอ่านสุภาษิตโดยการถูกเติมเต็มด้วยความบริบูรณ์ของพระเจ้าในวิญญาณของเรา (อฟ.5:18; 3:19); ยิ่งไปกว่านั้น เราควรอ่านสุภาษิตในพระวิญญาณแห่งชีวิตที่อยู่ในพันธสัญญาใหม่ (รม.8:2) ด้วยวิญญาณที่บังเกิดใหม่ของเรา โดยการนำการอธิษฐานมาผสมกลมกลืนกับการอ่านของเรา (อฟ.6:17–18) เพื่อที่จะนำเอาพระคำมาผสมกลมกลืนกับวิญญาณและชีวิต (เทียบ ยฮ.6:63). ขณะที่เรายังคงดำเนินชีวิตอยู่ในร่างกายนี้ เราต้องการสุภาษิตมาชี้แนะเราว่าจะดำเนินชีวิตอย่างถูกต้องในด้านต่างๆ ได้อย่างไร. ทว่าถ้าพิจารณาตามแผนการบริหารของพระเจ้าแล้ว สุภาษิตไม่ควรถูกใช้เพื่อเสริมสร้างคนเก่าโดยการปลูกฝังตัวเองและมนุษย์ธรรมชาติของเรา. แต่เราต้องปฏิเสธละทิ้งการปลูกฝังตัวเอง, ปรับโทษการเสริมสร้างมนุษย์ธรรมชาติ (เทียบ มธ.16:24; รม.6:6; ฆต.2:20) และมายังหนังสือสุภาษิตในฐานะคนใหม่ (อฟ.4:22–24) โดยการฝึกฝนวิญญาณของเราร่วมกับพระวิญญาณนั้นมาติดต่อกับพระคำในวิญญาณแห่งการอธิษฐาน เพื่อพระคำในสุภาษิตจะได้กลายเป็นวิญญาณและชีวิตต่อเรา ไม่ใช่เพื่อมาปลูกฝังมนุษย์ธรรมชาติของเรา แต่เพื่อปลูกฝังคนใหม่ที่ได้รับการบังเกิดใหม่ของเรา. เราต้องเป็นบุคคลที่รักองค์พระผู้เป็นเจ้าและแสวงหาพระคริสต์ ไม่ใช่แสวงหาความครบสมบูรณ์ในตัวเอง (เทียบ ฟป.3:3–14) และรักพระคำขององค์พระผู้เป็นเจ้าที่อยู่ในพระคัมภีร์ทั้งเล่ม อีกทั้งอ่านพระคำนั้นด้วยวิญญาณแห่งการอธิษฐาน ไม่ใช่เพื่อแสวงหาหลักธรรมตามตัวอักษร แต่แสวงหาพระวิญญาณนั้นและพระคำแห่งชีวิต (เทียบ ยฮ.5:39–40; 2กธ.3:6) เพื่อมาบำรุงเลี้ยงวิญญาณของเรา ไม่ใช่มาช่วยเหลือในการปลูกฝังตัวเอง เช่นนี้เราก็จะสามารถดำเนินชีวิตคริสเตียนอย่างครบสมบูรณ์ในคุณธรรมอันศักดิ์สิทธิ์ที่ได้สำแดงออกซึ่งคุณลักษณะอันศักดิ์สิทธิ์. ถ้าเราเป็นบุคคลเช่นนี้ หนังสือเล่มนี้ก็จะมอบทองคำและเพชรพลอยแก่เรา เพื่อมาเพิ่มกำลังให้กับการดำเนินชีวิตที่แสวงหาพระคริสต์ของเรา เพื่อทำให้แผนการบริหารของพระเจ้าสำเร็จเป็นจริง คือการก่อกำเนิดและก่อสร้างพระกายของพระคริสต์ ซึ่งจะสำเร็จสุดยอดเป็นกรุงเยรูซาเล็มใหม่อันเป็นพระทัยปรารถนาและเป้าหมายที่สุดยอดของพระเจ้า.

สภษ. 1:7 ก โยบ 28:28; บพส.111:10; สภษ.9:10; 1ปต.2:17

สภษ. 1:7 1ก สุภาษิตได้แสดงให้เห็นถึงหลักการสำหรับมนุษย์ในการดำเนินชีวิตมนุษย์ที่ถูกต้อง. หลักการที่สำคัญคือการเคารพนับถือพระเจ้า (1:7; 3:5–10), ต้องการสติปัญญา (ข้อ 20–33; 3:13–24; 4:5–9), เคารพบิดามารดา (1:8–9; 3:1–2; 6:20; 30:17), และให้การสมรสเป็นที่นับถือ (5:1–20; 31:10–31).
การเคารพนับถือพระเจ้าคือการคำนึงถึงพระองค์และเคารพพระองค์ในทุกเรื่องราว ไม่ลืมว่าพระองค์ทรงเป็นพระเจ้าองค์อัศจรรย์ผู้ได้ทรงเนรมิตสร้างเรา. การเคารพนับถือพระเจ้าคือการยำเกรงพระเจ้า (1:7; 2:4–5; 8:13; 9:10; 10:27; 14:2, 26–27; 15:16, 33ก), เชื่อพึ่งในพระองค์ (3:5–8, 26; 16:20; 30:5–6), และถวายเกียรติแด่พระองค์ (3:9–10). การเคารพนับถือพระเจ้าหยุดยั้งเราจากการกระทำความชั่ว อีกทั้งยังทำให้เรารับรู้ได้ถึงการทนทุกข์ของผู้อื่น และสำแดงความเมตตาและความกรุณาต่อเขา.

สภษ. 1:8 ก สภษ.4:1; 6:20

สภษ. 1:8 1ก ในสุภาษิตนั้น การเคารพนับถือพระเจ้าและการเคารพบิดามารดาถูกกล่าวถึงด้วยกัน (ข้อ 7–9). การเคารพบิดามารดาซึ่งเป็นพระบัญญัติข้อที่ห้าในพระบัญญัติสิบประการนั้นถูกเรียงไว้ด้วยกันกับพระบัญญัติสี่ข้อแรกซึ่งเกี่ยวข้องกับพระเจ้า (ดู อซด.20:12 คำอธิบาย 1). การเคารพบิดามารดาแทบจะมีค่าเท่ากับการเคารพนับถือพระเจ้า. ถ้าเราเคารพนับถือพระเจ้า เราก็จะเคารพบิดามารดาของเรา. ดู อฟ.6:2 และคำอธิบาย.

สภษ. 1:12 1 ดู มธ.11:23 คำอธิบาย 1.

สภษ. 1:14 1 แปลตามตรงคือ จงทอดสลากร่วมกับเรา.

สภษ. 1:16 ก ยซย.59:7; รม.3:15

สภษ. 1:20 1 การที่มนุษย์จำเป็นต้องมีสติปัญญาเพื่อจะดำเนินชีวิตมนุษย์อย่างถูกต้องนั้นเป็นหนึ่งในหลักการที่สำคัญในหนังสือสุภาษิต. ดูข้อ 7 คำอธิบาย 1 ย่อหน้า 1.

สภษ. 1:20 ก ข้อ 20-21: สภษ.8:1-4; เทียบ ยฮ.7:37

สภษ. 1:20 2 ดู 8:12 คำอธิบาย 1.

สภษ. 1:23 ก ยซย.44:3; ยอล.2:28; ซคย.12:10

สภษ. 1:24 ก ยซย.65:12; ยรม.7:13; เทียบ มธ.11:17